X
تبلیغات
زراعت 87 - فرمولاسیون علفکشها

زراعت 87

پایگاه اطلاع رسانی دانشجویان زراعت 87 دانشگاه گیلان

فرمولاسیون علفکشها

فرمولاسیون علفکشها

واژه فرمولاسیون در ارتباط با کنترل شیمیایی علف های هرز, دو مفهوم مرتبط با هم دارد:

یک فرمولاسیون ,ساختار یک علفکش است که به وسیله سازنده برای استفاده علمی تهیه می شود.فرمولاسیون نشان دهنده  تمامی اجزای ترکیبی محتوی ظرف است:ماده فعال (مسموم کننده واقعی)به اضافه مواد خنثی(هر چیز دیگر)همچون مواد حل شدنی,مواد رقیق کننده مواد افزوده شده دیگر.

فرمولاسیون,همچنین شامل مراحلی است که به وسیله سازنده در جهت تهیه علفکش برای استفاده عملی انجام می شود. در طی این مراحل ,سازنده برای استفاده کننده علفکشی تهیه می کند که به راحتی قابل حمل باشد و اگر به طرز صحیحی استفاده شود,بتواند به صورت یکنواخت و دقیقی بدون هیچگونه ضرری برای استفاده کننده مصرف شود.اکثر علفکشها طوری فرموله شدهاند که بتوان آنها را با یک حمل کننده مناسب وراحت بکر برد.علفکشهای رایج که با قابلیت اسپری تهیه شده اند به فرموله شده اند که میتوان آنها را با آب باکود های مایع ویا با روغن هایی با غلظت گازوییل بکار برد.بعضی علفکشها به نحوی فرموله شدهاند که سموم به صورت گرانوله ها ی خشک یا ذرات پوشش دار از مخازن خارج می شوند. علفکشها را معمولا به صورت گرد استفاده نمی کنند زیرا علاوه بر مشکل حمل و نقل احتمال فرار آنها به طرف گیاهان حساس غیر هدف نیز وجود دارد.

 

فرمولاسیون های قابل اسپری

 فرمولاسیون های قابل اسپری شامل مایعات محلول در آب ,پودر های محلول در آب مواد امولسیونه در آب,پودر های وتابل,مایعات قابل پخش در آب و گرانوله های قابل پخش در آب می باشند.

 خصوصیات آنها به شرح زیر است:

مایعات محلول در آب

مایعات محلول در آب( sیا sl)کاملا با حداقل بهم زنی در آب مخلوط میشوند و زمانی که حل شدند,نیازی به همزدن بیشتر ندارند.این فرمولاسیونها,محلولهای اسپری برای جذب در گیاهان نیاز به نوعی مویان دارند.بعضی از این سموم خود دارای مویان هستند,ولی ذر برخی بایستی مویان را به مخزن شمپاش اضافه نمود.اکثر این فرمولاسیونها در هر 8/3 لیتر (یک گالن) خود دارای حدود 9/0 تا 8/1 کیلو گرم ماده فعال هستند.

پودر های محلول در آب

پودر های محلول در آب (sp) بصورت خشک بوده و ذرات جامد ریزی هستند که کاملا در آب حل میشوند. اینها اکثرا نمکهای قابل حل ترکیبات مختلف هستند. برای حل کردن این علفکشها در آب بایستی به میزان زیادی آنها را بهم زد  ,اما پس از حل شدن تا ابد به همین صورت باقی می مانند. این سموم در مخزن شمپاش به صورت زلال و صاف هستند و برای جذب بهتر نیاز به مویان دارند. معمولا فرمولاسیون آنها حاوی 40تا90 درصد ماده فعال است.

مواد امولسیونه در آب

این مواد ( EیاEC ) مایعاتی غیر قطبی (روغنی) هستند که قابلیت امولسیونه دارند.  این مایعات در آب پخش شده و به صورت امولسون در می آیند (قطرات روغن که به وسیله آب محاصره میشوند), این سموم در مخزن شیری رنگ بوده و بهم زدن برای جلوگیری از جدا شدن اجزاء آنها اهمیت خاصی دارد. جریان یافتن آب در لوله خروجی سمپاش برای جلوگیری از این امر کافی است. این فرمولاسیون ها بندرت به مویانها برای استفاده بر روی شاخ و برگ نیاز دارند. اکثر فرمولاسیون های EC در هر 8/3 لیتر خود داری 900تا270 و بعضی 310تا360 گرم ماده فعال دارند.این نوع فرمولاسیون ها در روغن محلول هستند.

پودرهای وتابل

 پودرهای وتابل(W یا WP) ذرات جامد ریزی هستند که حاوی نوعی حمل کننده خشک , علفکش و عوامل متفرق کننده هستند. اکثر این مواد میتوانند درآب پخش شوند, اما نوصیه معمول این است که قبل از ریختن به داخل مخزن با کمی آب مخلوط کرده و سپس آنرا به مخزن سمپاش بریزند. در مخزن سمپاش انها را بایستی به میزان زیاد و بطور مداوم بهم زد; به محض اینکه عمل همزدن متوقف شود, لایه ای جامد در ته مخزن تشکیل میشود که برای جلوگیری از آن علاوه بر خط برگشت , احتیاج به یک بهم زن مکانیکی یا هیدرولیکی نیز میباشد.مخلوط سم معمولا به رنگ شیری کدر است. این فرمولاسیون ها دارای 50 تا80 درصد ماده موثره هستند. بیشتر پودر های وتابل در خاک مورد استفاده قرار می گیرند; با این وجود, آنها را گاهی بر روی شاخ و برگ نیز می پاشند.هنگامی که آنها را به شاخ و برگ میزنند, اضفه کردن مویان به سم ضروری است.

مایعات با قابلیت پخش در آب

این مواد که به مایع یا مواد قابل جاری شدن (F یا L و W DL)نیز معروف می باشند, ذرات جامد کوچکی هستند که در یک سیستم مایع سوسپا نسیونه شده اند. این ذرات از ذرات پودر های وتابل ریزتر هستند چون این مواد قبلا سوسپا نسیونه شده اند احتیاجی به حل کردن آنها با آب قبل از ریختن در مخزن نیست زییرا به راحتی در آب پخش و سوسپان سیونه می شوند.از آنجایی کهاین مواد از ذرات پودر های وتابل ریزهستند, میزان لازم بهم زدن آنها حدواسطی است از مقذار لازم برای پودر های وتابل و مواد امولسیون شونده.در صورتیکه مخلوط سم بدون بهم زدن برای استفاده در زمان های بعد  نگه داشته شود , هم بصورت خمیری در مخزن  ته نشین میشود. این فرمولاسیون ها  نیز در مخزن سم به رنگ شیری کدر ظاهر میشود. هر 8/3 لیتر این نوع سموم حاوی 1800 گرم ماده موثره است.

گرانوله های قابل پخش در آب

گرانوله های قابل پخش در آب, مواد خشک روانپذیر یا گرانوله های محلول در آب (DF  WDG,) نیز نامیده می شوند. آنها فرمولاسیونهای خشک گرانوله میباشند. گرانوله ها ذرات بسیار ریز جامدی هستند که با عوامل سوسپانسیون کننده و پخش کننده مخلوط شده اند. این مواد را می توان بدون حل کردن قبلی در آب در مخزن سمپاش اضافه نمود. بر خلاف مایعات با قابلیت پخش در آب, گرانوله ها به سهولت و سرعت در آب پخش می شوند و به راحتی از قوطی خارج می شوند. لذا کار کردن با آنها راحت تر از پودر های وتابل و مایعات با قابلیت پخش میباشد.خصوصیات دیگر آنها شبیه مایعات با قابلیت پخش در آب است.

فرمولاسیونهای خشک برای استفاده مستقیم

برای استفاده مستقیم سموم به صورت خشک,فرمولاسیون آنها به صورت گرانوله و گاهی به صورت حبه هستند. از آنجا که این فرمولاسیونها را میتوان بدون رقیق کردن درآب مستقیما از بسته حاوی سم در مزرعه پاشید,معمولا درصد ماده موثر انها پایین است.

گرانوله ها

گرانوله ها(G) فرمولاسیون خشک علفکشها هستند که دارای ذراتی مجزا به اندازه 10میلیمتر مکعب میباشند.مواد متفاوتی همچون مینرال های رس, پلیمر های نشاسته ,کود های شیمیایی و بقایای گیاهی به عنوان ترکیبات گرانول استفاده میشوند. اساسا غلظت این گونه علفکش ها 2 تا 20 درصد است.

بطور کلی علفکشهای گرانوله در مقایسه با فرمولاسیونهای قابل اسپری, احتیاج بیشتری به باران برای نفوذ در خاک دارند. از طرف دیگر, علفکشهای گرانوله زیان فراریت علفکشهای دیگر را ندارند. اخیرا تلاشهایی به منظور کند کردن سرعت آزاد شدن علفکشها در خاک با استفاده از ترکیبات گرانوله بعنوان حمل کننده انجام شده است, البته تولید کنندگان  علفکش هنوز به این تکنولو÷ی علفکشها تمایل چندانی نشان نمیدهند.

حبه ها

این حبه ها (P)فرمولاسیونهای خشک علفکشها با ذرات مجزا در مخلوط هستند که معمولا اندازه آنها بزرگتر از 10میلیمتر مکعب است. از حبه ها اغلب برای کنترل موضعی علف های هرز در مزرعه استفاده می شود.غلظت این علفکشها بین 5 تا 20 درصد است.

 

حمل کننده های علفکش

حمل کننده ممکن است نوعی گاز, مایع یا جامد باشد که برای رقیق کردن یا سوسپا نسیونه کردن علفکش به هنگام استفاده به کار می رود.

 

حمل کننده های مایع

حمل کننده های مایع برای سمپاشی شامل, آب (که بیشترین استفاده را دارد), کودهای گازوییل یا روغن های با غلظت مشابه می باشند.آب فراوان و در دسترس است.نسبتا ارزان می باشد, و یک حمل کننده خوب بشمار می رود. آب سخت و آب کثیف تولید مشکل می کنند. آب سخت (آبی که دارای مقدار زیادی املاح منیزیوموکلسیم محلول است) قادر است با بارهای منفی علفکشها, تولید رسوب کند (برای مثال 2,4-D وقتی به صورت یک نمک یا اسید فرموله شود ), آب دارای شن, سیلت یا دیگر سنگ ریزه ها باعث ساییدن و از بین رفتن قسمتهای مختلف سمپاش و مسدود کردن صافی و نازل ها می شود.جلبکها و سایر رستنیهای گیاهی ویا بقایای آنها می توانند سیستم سمپاش را مسدود کنند.

از روغن ها برای اهدافی مخصوص بعنوان حمل کننده استفاده می شود. برای کنترل گونه های چوبی معمولا از روغن دیزل و دیگر روغن های معدنی در زمان خواب استفاده می شود. همچنین از روغن برای افزایش اثر علفکش بعضی علفکشها مانند داینوز برای کنترل عمومی گیاهان در فصل رویش استفاده می شود. اخیرا تحقیقاتی برای استفاده از روغن به عنوان حمل کننده علفکشهای پس از سبز شدن نیز انجام شده است.در یک چنین استفاده ای, روغن ها نبایستی اثر سمی بر روی گیاهان داشته باشند روغن های معدنی و گیاهی برای این امر مورد بررسی قرار گرفتند زیرا این روغن ها پتانسیل استفاده به صورت قطره ای را دارند (CDAS). در مقایسه با حمل کننده های آبی حمل کننده های روغنی به علت نفوذ و خیس کنندگی بیشتر کوتیکول, مزیت بیشتری دارند.

حمل کننده های خشک

 علفکش های با حمل کنندههای خشک نیاز به رقیق شدن بعدی ندارند و اجزای اصلی گرانوله ها و دانه های پوشش دار هستند . این حمل کننده ها شامل آتاپولجیت , کائولینت و ورمیکولیت . کودهای خشک , پلیمرهای نشاسته و بسیاری ترکیبات دیگر هستند . کودهای خشک حمل کننده های خوبی برای علفکش ها هستند . برای گیاهان چمنی,   سالها است که به اینطریق از علفکشها استفاده میشود. اخیرا کود های گرانوله را با علفکشهای مورد استفاده در خاک همچون EPTC و تریفلورالین  مخلوط کرده اند و به طور موفقیت آمیزی در سطوح وسیع مورد استفاده قرار داده اند. مخلوط کردن علفکشها با کود های خشک به وسیله مخلوط کن های استوانه ای دوار که در داخلشان نازل های شمپاش قرار دارند ,انجام می شود تا بطور یکنواخت سم روی کودها پاشیده شود. اطلاعات لازم و محدودیت هایی که بایستی برای مخلوط کردن مورد توجه قرار گیرد, بر روی برچسب علفکش نوشته شده است . مثلا تریفلورالین را با اکثر کودهای خشک میتوان مخلوط کرد. نیترات پوشش دار و اوره را چون جذب ترکیب نمی شوند, نمی توان استفاده کرد. در اغلب برچسب ها توسیه شده است که یک پودر جذب کننده به مخلوط علفکش و کود خشک اضافه شود تا ضمن محکم چسباندن آنها به یکدیگر یک مخلوط خشک ولی با ذرات  جدا از هم  تولید کند.

کاربرد مخلوط  علفکش-کود در صورتیکه بطور یکنواخت در مزرعه پخش شوند از نظر کنترل علفهای هرز با استفاده از همین علفکشها هنگامی که با یک حمل کننده در ترکیب هستند , قابل مقایسه می باشند.

حمل کننده های گازی

حمل کننده های گازی بر خلاف انواع خشک و مایع برای سوسپانسیونه کردن استفاده نمی شوند  بلکه بعنوان سرعت دهنده های خروج سم بکار می روند  . نیتروژن   , دی اکسید کربن  و هوای فشرده در سمپاش های دستی و پشتی بوجود آورنده فشار برای خروج سم هستند (به بخش سمپاش های با گاز متراکم مراجعه کنید ). برای استفاده وسیع در مزارع بزرگ , هوا همواره با حمل کننده مایع یا خشک  برای انتقال آفت کش بر روی هدف ,بکار برده می شود . امروزه از اینطریق برای قارچ کش ها  و حشره کش ها استفاده می شود (سمپاش های باغی ,گرد پاش های موتوری و سمپاش های زمینی پروانه دار ).این روش را در مورد علفکش ها نیز میتوان بکار برد . استفاده از لوازمی که دارای سیستم خروج هوا هستند برای بکارگیریدر علفکش ها بطور مرتب در حال آزمایش است. بکارگیری  هوا در ابزاری که علفکشها را به صورت گرانوله پخش می کنند از نظر تجاری و علمی پیشرفت چشمگیری داشته و اخیرا به بازار نیز عرضه شده است و به نظر می رسد توسعه ای در تکنولوژی کاربرد گرانوله ای علفکشها باشد.

انتخاب یک حمل کننده مایع خاص, میتواند در تاثیر پذیری علفکشهای شاخ و برگ موثر باشد, برای مثال زمانیکه از حمل کننده های روغنی بجای حمل کننده های آبی استفاده میشود, علفکشها بهتر بر روی شاخ و برگ باقی میمانند. در مورد علفکشهای مورد استفاده در خاک, نوع حمل کننده به میزان کم یا فاقد اثر است(با این فرض که حمل کننده و علفکش بطور یکنواخت و دقیق در مقدار صحیح استفاده شود.

 

مواد افزایشی

هر ماده ای که به همراه علفکش برای افزایش تاثیر آن و یا استفاده از آن بکار رود, یک ماده افزایشی بشمار می رود.

مواد افزایشی بر اساس فرمول شیمیایی آنها تقسیم بندی نمی شوند بلکه آنها را بر اساس کاربردشان طبقه بندی می کنند.اگر چه خصوصیات شیمیایی آنها , تعیین کننده مناسبت استفاده آنها می باشد.مویان ها , معرفهای ضد کف , معرفهای متعدل کننده , روغن های گیاهی , غلیظ کننده های روغن های گیاهی و عوامل جلوگیری کننده از فرار از جمله این مواد هستند.

 

مویان ها

مویان ها موادی هستند که باعث افزایش امولسیون کنندگی, مرطوب کنندگی,  پخش شدن یا دیگر خصوصیات مایعات بر روی سطح میشوند.سه نوع عمده این مواد, امولسیون کننده ها , عوامل مرطوب کننده و چسبنده ها میباشند.

امولسیون کننده ها

  امولسیون کننده ها موادی هستند که باعث افزایش سوسپانسیون شدن یک مایع در مایعی دیگر می شود.اکثرا از آنها برای پخش روغن در آب استفاده می شود.امولسیون کننده ها مواد فعال سطحی هستند که با قرار گرفتن بین سطوح روغن و آب ,آنها را به هم می چسبانند.در نتیجه این عمل ,از پیوند قطرات ریز روغن به هم که تولید قطرات درشت می شود جلوگیری به عمل می آورند و مانع از جدا شدن سریع روغن از حمل کنندهآب می شوند.امولسیون کننده ها, بخشی از فرمولاسیون ترکیبات قابل امولسیون هستند.

خیس کننده ها

خیس کننده ها کشش داخلی بین سطوحی که یکدیگر را دفع می کنند , کاهش می دهند .مثلا  افزایش یک خیس کننده به یک محلول سم آبدار یا سوسپانسیونه آن را قادر خواهد ساخت تا بتواند ضمن پخش شدن تماس بهتری با سطوح جامد , همچون کوتیکول مومی گیاهان داشته باشد.خیس کننده ها را اغلب به میزان 5/0 تا 25/0 درصد کل سمپاشی به مخزن سمپاش اضافه می کنند.

مویان ها به چهار گروه تقسیم می شوند: آنیونیک, کاتیونیک, غیرآنیونیک  و آمفوتیک . انواع انیونیک و کاتیونیک در آب دارای بار الکتریکی  هستند (به ترتیب منفی و مثبت) مویان های غیر آنیونیک فاقد بار الکتریکی هستند.مواد پوشاننده آمفوتریک بر اساس محلول , بارهای متفاوتی دارند.

مویان های غیر آنیونیک معمولا همراه با سم به مخزن سمپاش اضافه می شوند. آنها عوامل پخش کننده خوبی هستند, در آب سرد پایدار بوده و سمیت کمی برای گیاهان و جانوران دارد . اغلب مویان های آنیونیک را با غیر آنیونیک ها مخلوط میکنند تا خصوصیات امولسیون و خیس کنندگی فرمولاسیون علفکش را افزایش دهد.

صرف کاهش, کشش سطحی آب یا افزایش قابلیت خیس کنندگی یک محلول توسط یک فراورده خصوصیات قابل استفاده بودن ماده به عنوان مویان فراهم نمی شود.در بعضی مواقع از صابون یا مواد پاک کننده خانگی نیز استفاده شده است اما نتیجه رضایتبخش نبوده است.صابون ها با آب سخت ترکیب شده و در مخزن سمپاش رسوب می کنند. مویان های مورد استفاده در کشاورزی در هیچ نوع آبی تشکیل رسوب نمی دهند. علاوه بر این بسیاری از صابون ها و مواد پاک کننده کف زیادی در مخزن سمپاش تولید می کنند. مواد پاک کننده خانگی نسبتا درصد کمی خصوصیات مویانی دارند(10تا20 درصد) , حال آنکه مویان های کشاورزی 50تا90 درصد ماده ی موثر دارند.همچنین ممکن است محتویات مواد پاک کننده برای سمپاشی در کشاورزی مورد تصویب آژانس حفظ محیط زیست (EPA) قرار نگیرد.

چسبنده ها

چسبنده ها, مواد افزایشی هستند که باعث چسبیدن علفکش به شاخ و برگ گیاهان می شود. آنها , روان شدن سم را در مدت استفاده و آبشویی سم بوسیله باران را کاهش می دهند. بسیاری از چسبنده ها را با مویان ها  مخلوط می کنند تا ضمن افزایش سطح پوشش سم, چسبندگی بهتری برای آن نیز فراهم شود.این ترکیبات را اغلب چسبنده های پخش کننده می نامند.  

 

 تهیه کننده:احسان آور

 

منبع:علف های هرز و کنترل آن ها

تالیف:مریل ا.راس-کارول ا.لیمبی

ترجمه:دکتر محمد حسن راشد محصل-دکتر حمید رحیمیان-مهندس محمد بنایان

منبع: مجله جامع کشاورزی و فضای سبز

+ نوشته شده در  سه شنبه سوم فروردین 1389ساعت 15:24  توسط احمد پیرمحبتی  |